Toen ik 8 was, wist ik het al. Samen met mn moeder was ik in studio 2 op het Mediapark.

Op mn 38e heb ik dat vertaald in de oprichting van mn bedrijf Videologic. Maar naarmate ik word gevraagd voor steeds grotere producties nam ik steeds vaker de rol in van opnameleider.

Na de zomer had ik mezelf een doel gesteld. Ik wilde dat vaker gaan doen! En het is gelukt! En direct dan maar direct bij de NOS. Als weekend baantje

Als opnameleider ben je de leidinggevende op de set bij studio 8. Je vertaalt de opdrachten van de regisseur in praktische acties. Bij het 6 uur Journaal, Jeugdjournaal, 8 uur Journaal en Nieuwsuur zorg je dat alles perfect ingericht is. Tijdens de uitzending ‘dans’ je eigenlijk met de presentator. Tijdens de paar minuten van de instarts (=video’s van de reporters), wijs je hem/haar de volgende plek op de vloer, je zet de schermen op de juiste plek en zorgt je dat de kabels niet in de knoop raken. Je telt de laatste seconden af en de volgende tekst wordt voorgelezen van de autocue.

Het is best intens wat er allemaal op je af komt. De regie praat in je oren. Je moet zelf alle aanwijzingen filteren want ook licht, geluid en vormgeving praten in de zelfde microfoon. Ondertussen hou je dat program-monitor in de gaten, je kijkt snel in je draaiboek. Over 2 instarts moet het A1 scherm bij de C1 plek. Je hebt gelukkig 2 bijdragen zonder een item waar de presentator met het beeld mee moet praten dus je kan lawaai maken. Er is dus even de tijd om het crosstalk scherm (het gesprek met een correspondent) neer te zetten.

Een super intensieve baantje in het weekend in aanvulling op de bestaande klussen van Videologic. Meer informatie over mijn werk als opnameleider : https://opnameleider.tv/

Een realistisch inkijkje bij studio 8, zie hier :

Stel, je bent op zoek naar een nieuw toetsenbord. Na een kleine zoektocht vind je het toetsenbord van je dromen online, via de website Coolblue. Je gaat enthousiast over tot de aankoop. Dan verschijnt plotseling eindbaas Pieter Zwart op je beeldscherm in een filmpje. Hij bedankt je namens heel Coolblue voor je bestelling. Hierna laten zijn werknemers Sander, Richard, Ivo, Maurice en Lisanne je uitgebreid laten zien wat er nu de komende uren met jouw toekomstige toestenbord gaat gebeuren. Misschien willen Pieter Zwart en zijn werknemers je oprecht graag bedanken en informeren? Misschien is het een marketingstrategie? Misschien denk je nu wel : Hé, wat een leuk mens, die Pieter. En wat fijn, dat die jongens en meiden nu voor mij aan het werk gaan!

Zo werkt Visual Storytelling. Een techniek die in vele soorten, maten en vormen te gieten is maar waarbij één ding vast staat: er wordt een verhaal vertelt. Een verhaal dat jou als kijker raakt en dat iets bij je oproept: verwondering,  waardering, verdriet, nieuwsgierigheid of fascinatie.
Daan: “Ik zat ooit eens te kijken naar een documentaire op Discovery Channel over hoe jam werd gemaakt. Echt veel gebeurt er eigenlijk niet in zo’n filmpje, maar toch heb ik bijna een half uur gefascineerd zitten te  kijken. Dat verhaal is onbewust blijven hangen: iedere keer dat ik nu een potje jam opentrek, denk ik weer aan dat filmpje.”

Dat is de kracht van een verhaal. Het maakt veel meer bij ons los dan een mededeling, een verkooppraatje of een reclameboodschap. Meestal heeft een verhaal ook een hoofdpersoon, iemand die je – al dan niet bewust – gaat bewonderen, waarderen of vertrouwen. Als je een keer iets hebt besteld bij Coolblue, heb je Pieter Zwart en zijn werknemers al leren kennen. Je hebt hen nooit ontmoet maar toch heb je het gevoel dat je ze kent, of in ieder geval net wat beter dan de medewerkers van ieder ander bedrijf waar je een toetsenbord zou kunnen kopen. Dat is het effect van storytelling, het geeft een bedrijf of onderneming een persoonlijkheid. Als die persoonlijkheid jou aanstaat, is de grootste stap naar een aankoop of samenwerking al gezet.

Wat kun je nu zelf als ondernemer met Visual Storytelling? Gebruik het bijvoorbeeld voor je bedrijfsfilm. We kennen allemaal de standaard bedrijfsfilm, waarbij we een digitale tour krijgen door een gebouw vol hardwerkende mensen. Wordt jij daardoor geraakt, gefascineerd of geboeid? Waarschijnlijk niet. Vertel in plaats daarvan eens een verhaal. Laat een klant een oprecht verhaal vertellen over zijn goede ervaring met jouw bedrijf, laat je medewerkers vertellen waarom zij iedere dag zo graag naar hun werk komen of vertel als directeur vanuit welke passie je jouw bedrijf hebt opgericht. Dan raak je de kijker, je sleept hem mee in jouw verhaal. Hij heeft je nog nooit ontmoet, maar zal toch denken: hé, wat een leuk mens.

“Het moet niet langer dan twee minuten duren hoor, anders klikt de kijker toch weg”, horen wij vaak als we een video mogen maken. Maar stel, je bent gek op reizen en je stuit op een korte youtube video over de gouden tempels en pagodes van Myanmar, het land dat jarenlang was afgesloten voor toerisme. Twee minuten? Jij wilt veel meer zien! Dit heb je altijd al willen weten.

Focus je op inhoud
Hoe lang een video mag duren, hangt af van de mate waarin de kijker die video relevant vind. Het klopt dat we tegenwoordig snel wegklikken als een video ons te lang duurt maar dat wil niet zeggen dat je altijd een standaardtijd van twee minuten aan moet houden. Pak het anders aan: zorg dat de kijker wél op het puntje van zijn stoel komt te zitten. Als een leerkracht een verhaal te zien krijgt over de nieuwste mogelijkheden van het digibord, zou hij daar maar wat graag twintig minuten naar kijken. Het verhaal van een bekende ondernemer die ooit klein begon in een schuurtje naast zijn huis, zal ook veel mensen nieuwsgierig maken. En jij wordt blijkbaar getrokken door de monniken en markten van The Golden Country. Zolang de informatie relevant genoeg is voor de doelgroep, kijken we wel.

Het naadje van de kous
Het is niet voor niets dat je al tien minuten naar een mini-docu over oude tempels in een ver land zit te kijken, iets trok je aan. Dat ‘iets’ aan het begin van de video is cruciaal. Er is een mysterie opgewekt en nu wil jij het naadje van de kous weten: wat is er te zien in het land dat jarenlang was afgesloten voor toerisme? Met zo’n mysterie kun je een kijker je video in trekken. Stel een scherpe vraag, shockeer of begin de video met een geweldige quote. De kijker is benieuwd naar de ontknoping, hij wil de puzzel oplossen en het verhaal helder krijgen. Voor je het weet zit hij aan de buis gekluisterd.

De ontknopingAls je een kijker je video in lokt, moet je ook zorgen dat hij krijgt wat hem beloofd is. Vertel hem het verhaal waar hij op zit te wachten. Jij wilt in het midden van de film bijvoorbeeld beelden zien van Myanmar die je stoutste verwachtingen overtreffen, monniken die de bergen in trekken en gouden tempels die schitteren in een zonsopgang. Stukje bij beetje wordt de puzzel opgelost, de vraag beantwoord of de quote toegelicht. Misschien in twee minuten, misschien in tien of achttien minuten.

Happy endHet verhaal is verteld, het einde is in zicht. De leerkracht kent de nieuwste foefjes van het digibord waarmee hij indruk kan maken op zijn leerlingen en voor jou is er een wereld vol gouden pagodes open gegaan waar je geen idee van had. Dat geeft je het gevoel dat je deze video niet voor niets hebt gekeken. Misschien wordt je zelfs beloond met een aanbieding van een reis naar Myanmar of boek over het land. Het is ook niet denkbeeldig dat de kijker de video verder gaat delen via socalmedia of mail .

Twee minuten kan inderdaad een prima tijd zijn voor een video. Eén minuut kan ook genoeg zijn, maar tien minuten kan ook een hele mooie tijd zijn. Het punt is: ga niet teveel uit van tijd, maar van informatieoverdracht. De focus moet liggen op het verhaal en de relavantie daarvan!

Heb jij je verstandskiezen laten trekken? Dan zul je vast met wat vragen hebben gezeten, toen het spektakel achter de rug was en je ongemakkelijk een dot watten op zijn plek probeerde te houden. Hoe lang blijft dat gapende gat eigenlijk bloeden? Wanneer mag ik weer een boterham met kaas? Moet ik echt mijn mond spoelen met waterstofperoxide? En hoe lang moet die dot watten daar eigenlijk blijven zitten? Als je al de kans kreeg om die vragen te stellen met je dikke wang, keek de assistente je waarschijnlijk aan met een blik die zei: deze vragen heb ik nu al tweeduizend keer beantwoord. Daar gáán we weer.

Daan, die als patiënt nummer duizend-en-één naar watjes en pijnstillers vroeg en de bijbehorende blik toegeworpen kreeg, dacht: Dat moet toch anders kunnen? Het zullen vast honderden mensen zijn, die dagelijks of wekelijks in de gevreesde stoel zitten met het vooruitzicht zonder verstandskiezen thuis te komen. Allemaal vragen ze zich van te voren af: hoe werkt dit? Wat kan ik verwachten? Stel nou dat al die patienten vooraf per mail een video toegestuurd zouden krijgen. Een video waarin antwoord wordt gegeven op alle voor de hand liggende vragen die na iedere getrokken kies boven komen drijven, over bloed, spuiten en eten.

Niet alleen zou de patiënt door die video verlost zijn van al zijn vragen – en misschien zelfs een aantal zorgen – ook zouden alle assistentes verlost zijn van hun dagelijkse riedeltje. Patiënt duizend-en-twee begint niet meer over bloed en pijnstillers want hij heeft op de video in de wachtkamer precies gehoord en gezien hoe het zit. Optimale klanttevredenheid.  De kaakchirurg en assistent kunnen zich concentreren op het werk waar ze goed in zijn: zorg verlenen, geruststellen en alleen specifieke vragen beantwoorden.

Niet alleen de assistente verdient die verlichting. Of je nu benzine gaat tanken, de bibliotheek binnenloopt of inentingen haalt voor een reis, op eindeloos veel plekken komen standaard vragen in je op die efficiënter beantwoord kunnen worden. Toch zullen tandartsen en kaakchirurgen nog even geduld moeten hebben. Hoewel dit soort video’s in opkomst zijn, weten de meeste mensen – ja, kaakchirurgen zijn ook mensen – nog niet van het bestaan ervan. Voor wie zijn verstandskiezen nog heeft, kunnen we wel alvast één ding verklappen: die dot watten mag er na tien minuten wel uit hoor.

Zeer regelmatig krijg ik de vraag : “We willen ook graag een bedrijfsfilm’. En natuurlijk denken we dan graag mee. Maar waarover, waarvoor en waarom is dan vaak nog niet helder.

Natuurlijk wordt iedereen overspoeld met geweldige online video’s. Door de betaalbare techniek en vele mogelijkheden is het maken van een professionele video zeer toegankelijk voor velen. Als bedrijf kom je dan meestal vanzelf ook de vraag om ook een video te gaan maken.

Meestal is dát het moment om te gaan zoeken naar een producent. Prima. Bij een goed bedrijf zullen ze zich eerst afvragen wat er precies gefilmd moet worden. Maar er is meer nodig voor een goede film.

Het gaat namelijk niet om de techniek of het eindpodukt maar het gaat nadrukkelijk om de boodschap van de video en de doelgroep voor wie die video is bedoeld.

De vraag is dus wat je wil overbrengen. Stel jezelf de vraag “wat moet er gebeuren als iemand de film heeft gezien”. Maak het antwoord heel SMART. Dwing jezelf hier goed over na te denken want dit is de basis van de boodschap.

Ga pas daarna nadenken over de vorm. Een feitelijke opsomming van feiten of een monoloog is niet meer van deze tijd. Een interview met de CEO die het verplichte verhaaltje opdreunt werkt niet meer op Youtube. Ook niet als die maar 2 minuten duurt. Neem je kijker mee in het verhaal dat je wil vertellen.

Zoek naar de emotie in het verhaal en probeer de kijker mee te nemen. Volg bijvoorbeeld de CEO door zijn dag heen met de camera. Bij z’n gezin, tijdens de lunch en in de auto, en laat het terloops en op verschillende momenten zijn verhaal vertellen. Vraag eens aan collega’s en bezoekers wat  volgens hen heel specifiek bij jouw bedrijf past en breng dat in beeld.

Een mooi voorbeeld vind ik de mini-docu van Marc Rutte. Een inhoudelijk politieke boodschap weet hij mijn inziens goed te verpakken in deze video : Rutte : https://youtu.be/dvgT3Gu8ufY  (los gezien van mijn politieke voorkeur 😉

Vaak wordt gedacht dat video duur is en dat er een compleet team nodig is voor de produktie en opnames van zo’n film. Niets is minder waar. Tegenwoordig kun je zelf al een enorme stap zetten in het voorbereiden en uitwerken van een film. Eigen medewerkers als ‘acteurs’ werken vaak het beste omdat ze puur en authentiek zijn. En vaak bestaat en videocrew uit één of twee personen.  En.. er zijn zelfs videofilms waar je zelf een groot deel van het verhaal kan filmen. (Kijk hier voor de workshop Visual Storytelling met je smartphone)

Mensen zijn vaak verbaasd als hij binnenkomt. Ze zijn netjes naar de kapper geweest, hebben al hun Facebookvrienden ingelicht en hun huis blinkt van de ‘Jif’. Dan gaat de deur open en staat daar niet de spectaculaire cameraploeg die ze hadden verwacht, maar één man. Verbaasd kijken ze om zich heen, waar is de rest? De geluidsman, de lichtman, de cameraman, de journalist, de regisseur? Hij ís de rest: hij is een ‘camjo’. In zijn hoofd werken ze allemaal samen.

“We gaan gewoon kletsen, net als in de kroeg”, legt hij uit bij binnenkomst. “Maar ik wil wel alles van je weten.” Mensen op hun gemak stellen is zijn eerste uitdaging. Want al is de camjo maar alleen, een opname blijft spannend en die spanning is soms van iemands gezicht af te lezen. Als het nodig is gaat hij dan ook voor de springtruc: de geïnterviewde springt drie keer op en neer en begint daarna direct te praten. Iets waar de gemiddelde CEO wel even van opkijkt, maar het werkt: hij moet lachen en zijn gezicht ontspant. De toon is gezet.

Op versiertoer
Het interview is begonnen. Nu moet de flow er in komen. Het is als iemand proberen te versieren in de kroeg: je voert een zo gezellig mogelijk gesprek op een hele rationele manier. Van achter de camera lacht, fronst en knikt de camjo als een bezetene – door de antwoorden heen praten kan namelijk niet – terwijl zijn gedachten aan een stuk door ratelen: ‘stel ik de juiste vragen? Is de persoon nog op z’n gemak? Komt zijn boodschap over? Formuleert hij de antwoorden goed?’ Ondertussen moet de geïnterviewde hem voortdurend aan blijven kijken terwijl hij zelf regelmatig een blik op het scherm werpt en niet bepaald de indruk van een luisterend oor wekt met die koptelefoon op zijn oren.

De marketeer in hem lacht vriendelijk, reageert met mimiek en stelt vragen. In zijn andere hersenhelft is het echter ook spitsuur, daar draait de techneut op volle toeren: ‘Hé, de lichtinval wordt minder nu de zon zakt, dat moet bijgesteld worden. Is het kaartje wel geformatteerd? De afstand van de persoon tot de camera is net iets te groot. Er moeten zo nog wat snijshots gemaakt worden. Wacht even, gaat daar nu ineens een airco aan?’

Paniek
Inmiddels is de geïnterviewde van wal gestoken over beleid en klantvriendelijkheid. Nu moet de camjo op zoek naar inhoud. Hij wil meer dan mooie woorden, het moet dieper en scherper. Hoe daagt hij hem uit? Hij vraag wat de CEO dan verstaat onder klantvriendelijkheid en hoe hij dat beleid dan in de praktijk inzet. Die schrikt even, daar heeft hij niet goed over nagedacht. Met een beetje geluk leidt zo’n paniekreactie tot een heel leuk gesprek: de geïnterviewde is uit zijn comfortzone gehaald en op scherp gesteld waardoor hij uit zichzelf begint te vertellen, oprecht en met passie. Maar het evenwicht is fragiel, je moet oppassen dat je geen wantrouwen creëert want dan kruipt de beste man weer in zijn schulp. En wacht even, is het beeld nou ‘out-of-focus’?

Als het interview langzaam op zijn einde begint te komen, maken de techneut en de marketeer in zijn hoofd de balans op: ‘Kan ik hier straks iets mee in de montage?’, vraagt de techneut. ‘Komt de geïnterviewde oprecht over?’, vraagt de marketeer. ‘Heb ik genoeg snijshots gemaakt om beelden mee te overlappen?’, vraagt de techneut.  Zijn de quotes kort en puntig genoeg?’, vraagt de marketeer. ‘Of moet die ene opmerking nog een keer over?’ Ze maken zich allebei even druk, want ze weten inmiddels uit ervaring: thuiskomen met slechte quotes, zonder snijshots of met een rochelende airco op de achtergrond is funest. Eenmaal in de montage is er geen weg meer terug.

Het is een veeleisende klus, zo met meerdere professionals vanuit één hersenpan werken. Maar daar zit hem ook meteen de lol in: dat hij het voor elkaar krijgt om ze samen te laten werken en zo de mooiste dingen kan maken.

Bij een goede socialmedia strategie voor een event hoort ook video. Video spreekt tot verbeelding, kan als verleider worden gezien en wordt goed gevonden.  Video zorgt ervoor dat je de impact van je event verlengt, dat je waardevolle content maak voor een later moment en dat je beter gevonden wordt.
Maar video wordt ook gezien als duur en omslachtig.

Er zijn echter inmiddels een flink aantal oplossingen die het makkelijker en betaalbaar kunnen maken.

Voorafgaand aan het eventOm (potentiële) bezoekers alvast te prikkelen zijn kleine updates, tipjes van de sluier en kennisdeling een must. Kijkers komen al in de mood en worden steeds enthousiaster.

Een aantal ideeën kunnen zijn :
Een vlog over de voorbereidingen op kantoor, de lege locatie, een beeld op een druk kantoor. Nog even wat laatste tips van organisator voor een goede eventplanning etc  etc. Allemaal items die je makkelijk even met een smartphone kan maken.

Live voorproeven.Met verschillende apps kun je tegenwoordig zeer eenvoudig even ‘live’ gaan.  Bij Facebook kun je zelfs per groep een livestream opzetten zodat je community direct geïnformeerd is. Het voordeel van Live is dat je ook vragen en opmerkingen van kijkers kunt meenemen. die op dat moment meekijken. Optimale engagement!

Voor Facebook-live gebruik kun je de gewone Facebook app gebruiken
Voor Youtube-Live  gebruik is de app Emoze ideaal (Youtube heeft nog geen native app hiervoor). Voor Persicope kun je de juiste app die hiervoor bedoeld is.

Er zijn tools zoals bijv. Restream.io  (https://restream.io) om naar verschillende platforms tegelijkertijd te streamen maar het nadeel is dat je dan moeilijk op alle vragen en reacties kan reageren.

Een ander voorbeeld van semi-live zijn live interviews via Skype die je tegelijkertijd opneemt (https://www.techjunkie.com/record-skype-call/)
Denk dan aan relevante gesprekken met sprekers, collega’s, sponsors etc. Maak het niet te commercieel. Authentieke interesse en kennisdeling kunnen mooie uitgangspunten zijn. Hier een voorbeeld van Paul Buitink in aanloop op Reinvent Money : https://youtu.be/OwO5u6OVaaA

Natuurlijk kun je ook de verschillende webinar-programma’s proberen.

Tijdens het eventAfhankelijk van het event is het natuurlijk ideaal als er tijd en mogelijkheden zijn om video te produceren die bijvoorbeeld na afloop nog goed bruikbaar en toepasbaar is. Maak van je collega’s reporters en stuur ze op pad met een paar goede vragen. Ook dit kun je met een smartphone, een goede microfoon en monopod makkelijk laten uitvoeren.

Vincent Everts interviewt regelmatig mensen met z’n smartphone en een selfiestick (https://youtu.be/nfXUIOkNOK0) De app Incrowd is perfect om alle video’s van jezelf én deelnemers automatisch te bundelen op basis van een hashtag. Je kan dat op 1 kanaal alle bijdrages tonen en dit ook weer doorzetten naar Facebook en twitter.

Live tijdens het event.

Met Periscope, Youtube live en Facebook kun je ook ‘live gaan’  tijdens het event. Als je wil werken met een smartphone is de audiovoorziening erg belangrijk. Vaak is de microfoon van de smartphone niet voldoende.  Je hoort bijvoorbeeld het hoesten van je buurman beter als de galmende audio van de spreker. Als dit het geval is  en moet je de audio-output van de geluidspartij vragen. Ook is de belichting en opstelling van je camera van belang.

Bij complexe events met meerdere sprekers, reacties uit de zaal, fora, combinaties met powerpoints etc. is het een goed idee om een professionele partij in te huren.  Hier een paar voorbeelden : TEDxLeiden ,  Talkshow Nooit af ,  Hackathon Presentatie